Reumatoïde artritis: vezelrijke voeding verbetert de EULAR-respons
Voor het eerst heeft een gerandomiseerde placebogecontroleerde studie aangetoond dat een vezelrijke voeding de EULAR-respons verhoogt en de balans tussen Th17 en Treg herstelt bij patiënten met een reumatoïde artritis die actief blijft ondanks behandeling met csDMARD’s in een stabiele dosering. Dat zou te danken zijn aan een hogere werkzaamheid van MTX. Als die gegevens worden bevestigd, zou dat een eenvoudige, goedkope en goed verdragen aanvulling zijn op de standaardbehandeling.

Een intestinale dysbiose en een ontwrichting van het evenwicht tussen Th17 en Treg correleren met het optreden van reumatoïde artritis (RA). Een grote hoeveelheid van bepaalde species zoals Bacteroides fragilis en aanwezigheid van boterzuur correleren met een goede respons op methotrexaat.(1) Hoe kunnen we het microbioom dan verbeteren? Het antwoord lijkt simpel te zijn: een vezelrijke voeding. Daardoor zou tevens de ziekteactiviteit kunnen verbeteren. Is dat een goed idee?
Een hoger percentage EULAR-respons
De Superfibre-studie(2) is een gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde studie uitgevoerd bij 49 patiënten van gemiddeld 62 jaar (85,7% vrouwen) met een actieve RA (gemiddelde DAS28: 3,86 ± 0,61) ondanks csDMARD’s in een stabiele dosering. Ze werden gerandomiseerd naar inuline 12 g/d of een placebo gedurende dertig dagen.
De primaire eindpunten waren het percentage EULAR-respons en de evolutie van de perifere Th17- en Treg-subpopulaties (flowcytometrie). Subgroepanalyses hebben een behandeling met vergeleken met een behandeling zonder MTX.
De waarschijnlijkheid van EULAR-respons was hoger in de inulinegroep (OR = 4,65, p = 0,03). Het aantal circulerende Th17-cellen en de Th17-Treg-verhouding daalden in de groep die extra vezels kreeg, in vergelijking met de placebogroep (p < 0,02). Er is een significante interactie vastgesteld tussen de behandeling en MTX (p = 0,011).
Bij de patiënten die werden behandeld met MTX, daalde de DAS28 met gemiddeld 1,00 in de groep die extra vezels kreeg, en met 0,34 in de placebogroep. Er is geen verschil waargenomen bij de patiënten die geen MTX kregen. Inuline werd goed verdragen en de therapietrouw was hoger dan 90%.
Een mogelijke optie
Volgens die eerste gerandomiseerde placebogecontroleerde studie verhogen extra voedingsvezels het percentage EULAR-respons en het evenwicht tussen Th17- en Treg-cellen significant bij patiënten met een actieve RA. Een mogelijke verklaring daarvoor zou kunnen zijn dat inuline de werkzaamheid van methotrexaat verhoogt. De as tussen de darmen en het immuunsysteem blijkt dus een sleutelrol te spelen.
Mochten die gegevens worden bevestigd bij een groter aantal patiënten, zouden inulinesupplementen een eenvoudige en goedkope (circa vijf euro voor 150 gram) maatregel kunnen zijn bij RA. Bovendien zijn die sowieso aan te raden om de gezondheid van de darmen te bevorderen
Referenties:
1. Zhou B, et al. Front Microbiol 2022 Dec 15:13:1015130.doi: 10.3389/fmicb.2022.1015130.
2. Immediato Daien C, et al. ACR Conference 2025;#LB15. Arthritis Rheumatol. 2025; 77 (suppl 9).