Pneumologie
Eosinofiele COPD: plaats van dupilumab?
COPD is een heterogene aandoening. De behandeling bestaat nog grotendeels uit een behandeling van de symptomen. De ontdekking van onderscheiden inflammatoire fenotypes en met name COPD met type 2-ontsteking kan uitmonden in een gericht therapeutisch beleid. Twee recente fase III-studies hebben het nut van dupilumab, een biologisch geneesmiddel, in die geselecteerde patiëntenpopulatie aangetoond.
COPD met een persisterende eosinofiele ontsteking is een klinisch relevant subtype, dat gekenmerkt wordt door een hogere frequentie van exacerbaties ondanks een optimale inhalatietherapie. Tot voor kort hadden biologische geneesmiddelen hun waarde in die context niet bewezen, wat de therapeutische opties bij die patiënten, die nochtans een hoog risico lopen, beperkte.
Dupilumab bij COPD met type 2-ontsteking
De fase III-studies BOREAS en NOTUS zijn uitgevoerd bij patiënten met een matig ernstige tot ernstige COPD met ≥ 300 eosinofiele cellen/mm³ en frequente exacerbaties die een drievoudige inhalatietherapie kregen. De geannualiseerde frequentie van matig ernstige tot ernstige exacerbaties, was significant lager met dupilumab, een monoklonale antistof gericht tegen de IL-4/IL-13-weg, dan in de placebogroep.
In die studies resulteerde dupilumab ook in een statistisch significante verbetering van de longfunctie (FEV1) en de levenskwaliteit van de patiënten. Het veiligheidsprofiel was aanvaardbaar. De incidentie van bijwerkingen was vergelijkbaar met die in de placebogroep. Toediening van een gericht biologisch geneesmiddel bij COPD is dus een haalbare kaart.
Naar een behandeling van COPD op maat?
Dat is een belangrijke evolutie in het therapeutische paradigma bij COPD. Bij de behandeling van COPD is vroeger eigenlijk nooit veel rekening gehouden met het klinische profiel. Volgens die studies is het dus belangrijk stelselmatig het inflammatoire type te bepalen, meer bepaald door meting van het aantal eosinofiele cellen in het bloed, om na te gaan welke patiënten baat kunnen vinden bij een biologisch geneesmiddel.
Er zijn echter nog vragen over de plaats van dupilumab in het therapeutisch beleid, de kosten, de optimale duur van de behandeling en de reproduceerbaarheid van de klinische resultaten in de reële praktijkvoering. Dat neemt niet weg dat die bevindingen de aanzet kunnen geven tot een meer gepersonaliseerde behandeling van COPD net zoals bij een ernstig astma.
Referenties
1. Bhatt SP, Rabe KF, Hanania NA, et al. Dupilumab for COPD with type inflammation. N Engl J Med. 2023;389:205-214. doi:10.1056/NEJMoa2303951
2. Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease (GOLD). Global strategy for the diagnosis, management, and prevention of chronic obstructive pulmonary disease: 2025 report. Fontana (WI): GOLD; 2024.
